Trí thức…

0
28

1.

Trí thức không phải là những người có bằng cấp cao. Trí thức là người có kiến thức rộng và, đặc biệt, có khả năng tư duy độc lập để có thể phân tích các vấn đề từ những góc độ mới.

2.

Giới trí thức chỉ được dân chúng thực sự kính trọng nếu họ dám lên tiếng trước những sai trái của chính phủ cũng như những bất công, thối nát và oan khuất trong xã hội. Có thể nói phản biện là một trong những trách nhiệm đầu tiên của giới trí thức. Chỉ khi chu toàn trách nhiệm ấy, người ta mới thực sự là trí thức, đúng với danh nghĩa trí thức, những kẻ được xem là thành phần tinh hoa của dân tộc.

3.

Muốn làm trí thức, người ta phải luôn luôn là trí thức: Bất cứ khi nào người ta phát ngôn, dưới hình thức nói hay viết, mà để cho bản năng hoặc thiên kiến lấn át lý trí hoặc để cho loại lý trí công cụ thắng loại lý trí phê phán, người ta không còn trí thức nữa. Để làm trí thức, khó; nhưng để bảo vệ tính chất trí thức của mình, còn khó hơn, nhất là với một người cầm bút, hầu như lúc nào cũng phải phát ngôn, dưới hình thức này hoặc hình thức khác.

4.

Việt Nam coi trọng bằng cấp nhưng lại không coi trọng trí thức. Lực lượng trí thức vốn đã ít, ở trong thế không được coi trọng, lại càng cô đơn. Tiếng nói phản biện của họ phần lớn bị mất hút vào hư không.

GS. NGUYỄN HƯNG QUỐC