Nghĩ về 3C…

0
673

 

Hồi còn đi học các khóa chánh trị, ta thường gặp những “thành ngữ” ghép các con số với các khái niệm theo kiểu biền ngẫu (cho dễ nhớ?) như: 2 phe 4 mâu thuẩn, 3 dòng thác cách mạng, 4 hiện đại hóa, ai thắng ai giữa 2 con đường… Gần đây lại có kiểu nói theo ma cà tưng (marketing) ghép số với mấy chữ viết tắt: 4P, 5S… Theo kiểu đó, xin chia sẻ mấy nỗi băn khoăn rất ác mộng mà tôi tự ghép thành …3C (đọc lại, 3C chứ không phải 3D nhé). Đó là chuyện về 3 thứ: CỤC, CÁT, CÂY.

Trấn Thành và Con đường xưa em đi…
Não trạng bao cấp và sân khấu chùa trên tivi…

CỤC?

Cục thường bị liên tưởng đến cái gì đó không sạch sẽ thơm tho lắm nhưng CỤC ở đây là chuyện văn hóa nghệ thuật đàng hoàng. Số là tháng qua, ta nghe chuỵện CỤC NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN bỗng tuyên bố cấm 5 bài hát với lý do tức cười: bị biến dạng lời mà không biết bản gốc ở đâu. Dễ gì tìm ra bản gốc nên mấy quán cà phê bèn chế “…người ta kéo dây chì, cấm đường đâu để đi”, rồi chế lại liền vì lệnh cấm được tháo “…người ta tháo dây chì, có đường em cứ đi”. Tới cấm “Nối vòng tay lớn” là hết biết. Có người lo bài “Tiến quân ca” liệu chủ sở hữu xin lưu hành chưa. Cấm nhầm, sai luật, bị phản đối quá, Cục này bèn giải thích là tại bị thì là Sở Văn hóa Thể thao TP. HCM có văn bản xin ý kiến Cục vậy đó. Trời, quản lý kiểu gì, liệu cấp dưới biểu mình ăn cái cục gì mình cũng ăn sao?

CÂY

Cây nói đây là cây rừng, cây xanh, không phải cây vàng mà người ta thường cất cho an toàn trong tủ sắt cơ quan. Cuối tuần trước tôi có chuyến du khảo học được những điều hay mà rất cay đắng về cây. Một vùng đất hoang hóa 600 ha ở tận cùng một tỉnh Tây Nguyên, gần như đã thành đất chết đang được một doanh nhân và đội ngũ trẻ của anh tìm mọi cách hồi sinh từ suốt 10 năm rồi. Vậy mà tới giờ mọi sự vẫn cực khó. Chỉ vì rừng bị phá sạch. Chặt cây, khai thác gỗ là niềm đam mê (tiền) bất tận và phá hoại vô tận. CÂY rừng bị chăt hết không còn gì chắn gió, chắn lũ, giữ nước, giữ đất. Nước mưa thành lũ dữ, rửa trôi, xói mòn mặt đất thành đồi trọc sa mạc hóa. Cầm ống nhòm nhìn lên những dãy núi trước mặt, thấy hầu hết rừng đã bị bóc trắng lốc, may sao lại còn một đốm rừng cây to cao. Thầy Minh chuyên gia môi trường giải thích: cây to còn, vì đó là …cây tạp, được tha không chặt. Một số cây quý còn, vì gộp đá cao dựng đứng, cưa máy và xe cơ giới không vào được. Đất dù vậy vẫn lay lắt sống, những cây bản địa vẫn sống. Nghe nói, cây cỏ bản địa, giữ được gen bản địa đều mạnh, những cây có lá đỏ thì lá ăn được, làm thuốc nam rất tốt. Mất nước, mất đất chỉ vì phá rừng, khủng khiếp thật, một loại phá hoại cứ ngang nhiên. 100 năm mới tạo được 1 cm độ phì của đất rừng. Bao nhiêu năm, bao nhiêu trăm tỷ, ngàn tỷ để làm sống lại thực sự vùng đất này, đất nước này, bù sao lại tiếng cưa máy vẫn đang rì rì hàng đêm sau khi đã tàn sát cơ bản rừng? Đời nay ra sưc phá, đời sau lãnh đủ. Nghe đau thấu xương.

CÁT. CÓ MỘT THỨ MỎ GỌI LÀ…“MỎ CÁT” .

Hôm 16/4/2017, đọc một tin không biết nên cười hay khóc. Quãng Ngải xin khai thác mỏ cát trên sông Trà Khúc để lấy tiền nuôi đội bóng đá. Vậy thì cuộc sống này còn vô số nhu cầu bức bách hơn, vô số lý do để đào cho bằng hết cát dưới chân mình? Những hố sâu tử thần dưới dất liền, dưới lòng sông. Một tin nhanh tôi vừa nhận hôm nay, từ đồng bằng sông Cửu Long.

ĐBSCL đang tiếp tục diễn ra nạn sạt lở dọc kênh mương. Mới đây, đoạn mương Cả Lách ở ấp Bình Hòa, xã Bình Thành. huyện Thanh Bình- Đồng Tháp bị sạt lở dài 150m, ăn sâu vào đất liền từ 15-20m, đe dọa trực tiếp đến 11 hộ dân , chỉ còn cách quốc lộ 30 hơn 20m. Chắc chắn sạt lở sẽ càng khốc liệt và những hiểm họa môi trường với ĐBSCL là rất khó lường. Phòng Cảnh sát đường thủy (Công an TP.Cần Thơ) cho biết: chỉ tính từ cầu Cần Thơ đến cầu Vàm Cống (dài khoảng 50 km) có 10 MỎ CÁT KHỔNG LỒ đang bị khai thác, với 26 chiếc xáng cạp hoạt động ngày đêm bất tận.

Mỗi mỏ cát đều rộng hàng chục héc ta và được phép nạo sâu lòng sông âm xuống khoảng 15 m. Ông Nguyễn Chí Kiên, Phó giám đốc Sở Tài nguyên môi trường Cần Thơ nói dù có quy chế phối hợp quản lý giữa các tỉnh nhưng không biết các tỉnh giáp ranh như An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long cấp phép khai thác cho bao nhiêu mỏ cát, theo cơ sở nào. Những công trình lớn như cầu Cần Thơ, cầu Vàm Cống rồi đây bị nhiều rủi ro do khai thác cát làm biến dạng địa mạo, dòng chảy, gây sạt lở…

VŨ KIM HẠNH